Theorie-examen 2026
Rijstrookassistent (LKA)
Stuurt bij als je over de belijning gaat. Werkt niet zonder zichtbare strepen.
Twee systemen worden vaak door elkaar gehaald, en dat verschil is examenstof: een rijstrookwaarschuwing waarschuwt alleen, een rijstrookassistent stuurt daadwerkelijk bij.
Hoe werkt het?
Een camera achter de voorruit leest de wegmarkering. Kom je zonder richting aan te geven over een streep, dan grijpt het systeem in. Bij een rijstrookwaarschuwing (LDW, lane departure warning) blijft dat bij een piep, een lampje of een trilling in het stuur of de stoel. Bij een rijstrookassistent (LKA, lane keeping assist) volgt er ook een lichte stuurcorrectie terug naar het midden van je strook.
Geef je netjes richting aan, dan houdt het systeem zich stil. Je verandert dan immers bewust van strook. Sommige auto’s hebben een uitgebreidere variant die je actief tussen de strepen gecentreerd houdt.
Wat het CBR hierover vraagt
- Je reageert beheerst op de waarschuwing: je controleert je positie en stuurt rustig terug. Een ruk aan het stuur maakt de situatie gevaarlijker dan de waarschuwing zelf.
- Je zet het systeem uit als de situatie daarom vraagt, bijvoorbeeld als de belijning onder sneeuw ligt of bij wegwerkzaamheden met dubbele markering.
- Je controleert vóór de rit of de voorruit schoon is ter hoogte van de camera. Een vieze of beslagen ruit maakt het systeem blind.
Dit systeem valt onder deze richtlijnen uit de Rijprocedure B:
Beperkingen: Hier zitten de examenvragen
Geen zichtbare belijning, geen werking
Sneeuw, slijtage, opspattend water of een pas geasfalteerde weg zonder strepen: dan heeft de camera geen referentie. Het systeem valt uit of, erger, stuurt op de verkeerde lijn.
Wegwerkzaamheden met dubbele markering
Gele en witte strepen door elkaar zijn een klassiek probleem. De camera kan de oude witte lijn volgen terwijl jij de gele hoort te volgen.
LKA stuurt licht bij, hij stuurt niet vóór je
De correctie is bewust zwak, zodat je hem altijd kunt overrulen. Handen van het stuur is dus geen optie: het systeem houdt de auto niet zelfstandig op de weg.
Scherpe bochten zijn te veel gevraagd
Bij een krappe bocht of een snelle richtingsverandering haalt de correctie het niet en loop je gewoon uit de bocht.
Drie oefenvragen
Klap open voor het antwoord en de uitleg.
Wat is het verschil tussen LDW en LKA?
- LDW waarschuwt alleen; LKA waarschuwt én stuurt licht bij
- LDW stuurt bij; LKA waarschuwt alleen
- Er is geen verschil, het zijn twee namen voor hetzelfde systeem
- LDW werkt op de snelweg, LKA binnen de bebouwde kom
Juiste antwoord: LDW waarschuwt alleen; LKA waarschuwt én stuurt licht bij
Uitleg: Een rijstrookwaarschuwing (LDW) geeft een signaal of trilling. Een rijstrookassistent (LKA) doet daar een lichte stuurcorrectie bij. Namen verschillen per merk: dat is een van de uitgangspunten uit de Rijprocedure B.
Je rijdt een besneeuwde weg op waar de belijning niet meer te zien is. Wat doe je met je rijstrookassistent?
- Uitzetten; zonder zichtbare strepen kan het systeem verkeerd sturen
- Aanlaten, twee waarnemingen zijn beter dan één
- Aanlaten maar langzamer rijden
- Uitzetten en meteen ook je ESP uitschakelen
Juiste antwoord: Uitzetten; zonder zichtbare strepen kan het systeem verkeerd sturen
Uitleg: Je schakelt een rijhulpsysteem uit als de situatie dat vereist. Zonder betrouwbare referentie kan de camera de verkeerde lijn pakken.
Het stuur trilt omdat je zonder richting aan te geven over de streep gaat. Wat doe je?
- Je controleert je positie en stuurt beheerst terug naar het midden
- Je stuurt krachtig terug zodat de waarschuwing stopt
- Je laat het aan het systeem over, dat corrigeert volledig
- Je zet de rijstrookassistent uit zodat hij niet meer trilt
Juiste antwoord: Je controleert je positie en stuurt beheerst terug naar het midden
Uitleg: Je reageert volgens de rijprocedure op waarschuwingen: rustig corrigeren op basis van je eigen waarneming. De correctie van LKA is licht en neemt het sturen niet over.
Geschreven op basis van de officiële CBR Rijprocedure B. Dit zijn geen echte examenvragen.
Test of je de nieuwe vraagstijl aankunt
Drie quizzes van tien vragen over rijhulpsystemen, in de stijl waarop het CBR per 1 oktober toetst. Direct uitleg bij elk antwoord.
De systemen waar het over gaat
Adaptive cruise control (ACC)
Houdt snelheid én afstand tot je voorganger. Ziet stilstaand verkeer vaak slecht.
Automatische noodrem (AEB)
Remt zelf bij een dreigende botsing. Bedoeld als laatste redmiddel, niet als rijstijl.
Dodehoekdetectie (BSD)
Waarschuwt voor verkeer naast je. Vervangt de schouderblik niet.
Snelheidsassistent (ISA)
Leest borden en kaartdata. Kan de verkeerde limiet tonen bij wegwerkzaamheden.
Vermoeidheidsdetectie
Signaleert stuurgedrag dat op vermoeidheid wijst. Een waarschuwing, geen meting.
Parkeerassistent en parkeerhulp
Stuurt of parkeert mee. Jij blijft verantwoordelijk voor wat er achter je gebeurt.
ABS en ESP
De oudste rijhulpsystemen. Houden je stuurbaar, maar verkorten je remweg niet altijd.