Theorie-examen 2026
Snelheidsassistent (ISA)
Leest borden en kaartdata. Kan de verkeerde limiet tonen bij wegwerkzaamheden.
Sinds 7 juli 2024 zit de intelligente snelheidsassistent verplicht in elke nieuwe auto in de EU. Hij waarschuwt je als je te hard rijdt maar hij heeft het geregeld mis, en dan geldt het bord.
Hoe werkt het?
ISA bepaalt de geldende maximumsnelheid uit twee bronnen: een camera die verkeersborden leest, en kaartgegevens uit het navigatiesysteem. Rijd je harder dan die limiet, dan volgt een waarschuwing: een symbool, een geluid, of een tegendruk in het gaspedaal.
Het is nadrukkelijk geen begrenzer. Je kunt ISA altijd overrulen door door te drukken op het gaspedaal. Wel schakelt het systeem zichzelf bij elke nieuwe rit weer in: uitzetten geldt alleen voor die ene rit.
Wat het CBR hierover vraagt
- Je neemt de situatie zelf waar. Wijkt de melding af van wat er op het bord staat, dan is het bord leidend.
- Je reageert volgens de rijprocedure op de waarschuwing: snelheid aanpassen, niet negeren en niet abrupt remmen.
- Je weet dat je het systeem kunt uitschakelen als de situatie daarom vraagt, en dat het bij de volgende start weer aanstaat.
Dit systeem valt onder deze richtlijnen uit de Rijprocedure B:
Beperkingen: Hier zitten de examenvragen
Kaartgegevens lopen achter
Bij wegwerkzaamheden, een tijdelijke limiet of een recent gewijzigde weg toont ISA vaak nog de oude snelheid. Het bord langs de weg is dan het enige dat telt.
De camera leest het verkeerde bord
Een bord op een afrit, een bord op een vrachtwagen of een adviessnelheid kan verkeerd worden overgenomen. Ook matrixborden boven de weg worden niet altijd goed geïnterpreteerd.
Het systeem kent jouw situatie niet
ISA weet niet of je een aanhanger trekt of dat je met een beginnersrijbewijs rijdt. De limiet die voor jouw voertuig geldt, kan lager zijn dan wat het scherm toont.
Waarschuwen is niet begrenzen
De meeste uitvoeringen grijpen niet in. De verantwoordelijkheid om je snelheid daadwerkelijk aan te passen blijft volledig bij jou.
Drie oefenvragen
Klap open voor het antwoord en de uitleg.
Bij wegwerkzaamheden staat een tijdelijk bord van 50. Je snelheidsassistent blijft 80 aangeven. Wat is bepalend?
- Het bord: 50
- De snelheidsassistent: 80
- De hoogste van de twee, zodat je met het verkeer meerijdt
- De gemiddelde snelheid van het verkeer om je heen
Juiste antwoord: Het bord: 50
Uitleg: Je neemt de situatie zelf waar en het verkeersbord is leidend. Tijdelijke borden staan vaak nog niet in de kaartgegevens.
Je hebt ISA aan het begin van je rit uitgezet. Wat gebeurt er als je de volgende dag instapt?
- Hij staat weer aan; ISA activeert zichzelf bij elke nieuwe rit
- Hij blijft uit tot je hem zelf weer aanzet
- Hij blijft uit, maar alleen binnen de bebouwde kom
- Hij staat aan én begrenst nu wel je snelheid
Juiste antwoord: Hij staat weer aan; ISA activeert zichzelf bij elke nieuwe rit
Uitleg: Uitschakelen geldt per rit. Bij de volgende start is het systeem weer actief. Dat is onderdeel van de EU-verplichting.
Kun je harder rijden dan de snelheid die ISA aangeeft?
- Ja, ISA waarschuwt maar begrenst niet; je kunt hem overrulen
- Nee, het systeem begrenst je snelheid hard
- Alleen op de snelweg
- Alleen als je het systeem eerst uitschakelt
Juiste antwoord: Ja, ISA waarschuwt maar begrenst niet; je kunt hem overrulen
Uitleg: ISA is een waarschuwingssysteem. Dat je erdoorheen kunt drukken maakt de verantwoordelijkheid voor je snelheid niet minder van jou.
Geschreven op basis van de officiële CBR Rijprocedure B. Dit zijn geen echte examenvragen.
Test of je de nieuwe vraagstijl aankunt
Drie quizzes van tien vragen over rijhulpsystemen, in de stijl waarop het CBR per 1 oktober toetst. Direct uitleg bij elk antwoord.
De systemen waar het over gaat
Adaptive cruise control (ACC)
Houdt snelheid én afstand tot je voorganger. Ziet stilstaand verkeer vaak slecht.
Rijstrookassistent (LKA)
Stuurt bij als je over de belijning gaat. Werkt niet zonder zichtbare strepen.
Automatische noodrem (AEB)
Remt zelf bij een dreigende botsing. Bedoeld als laatste redmiddel, niet als rijstijl.
Dodehoekdetectie (BSD)
Waarschuwt voor verkeer naast je. Vervangt de schouderblik niet.
Vermoeidheidsdetectie
Signaleert stuurgedrag dat op vermoeidheid wijst. Een waarschuwing, geen meting.
Parkeerassistent en parkeerhulp
Stuurt of parkeert mee. Jij blijft verantwoordelijk voor wat er achter je gebeurt.
ABS en ESP
De oudste rijhulpsystemen. Houden je stuurbaar, maar verkorten je remweg niet altijd.