Theorie-examen 2026
Vermoeidheidsdetectie
Signaleert stuurgedrag dat op vermoeidheid wijst. Een waarschuwing, geen meting.
Het koffiekopje op je dashboard is het makkelijkste examenonderwerp van deze pagina, want er is precies één goed antwoord: stoppen en pauzeren. Alle andere opties zijn fout.
Hoe werkt het?
Het systeem meet niet hoe moe je bent. Dat kan geen een auto. Het kijkt naar je gedrag: kleine, late stuurcorrecties, onregelmatig binnen de rijstrook rijden, de rijduur sinds vertrek en soms het tijdstip. Uit dat patroon leidt het af dat je waarschijnlijk vermoeid raakt.
Herkent het systeem dat patroon, dan verschijnt er een koffiekopje of een tekstmelding met het advies om te pauzeren. Sommige auto’s gebruiken een camera die je oogleden en hoofdstand volgt; die zijn betrouwbaarder, maar zeldzamer.
Wat het CBR hierover vraagt
- Je reageert volgens de rijprocedure op de waarschuwing. Bij vermoeidheid betekent dat: stoppen bij de eerstvolgende veilige gelegenheid en pauzeren.
- Je blijft zelf inschatten hoe het met je gaat. Geen melding betekent niet dat je uitgerust bent.
- Je blijft verantwoordelijk voor de beslissing om door te rijden. Een genegeerde waarschuwing weegt zwaar als er daarna iets gebeurt.
Dit systeem valt onder deze richtlijnen uit de Rijprocedure B:
Beperkingen: Hier zitten de examenvragen
Het meet stuurgedrag, geen vermoeidheid
Op een rustige, rechte snelweg met weinig stuurcorrecties kan het systeem niets zien terwijl je wel degelijk moe bent. Andersom kan een winderige dag valse meldingen geven.
Het slaat laat aan
Tegen de tijd dat je stuurgedrag verandert, is de vermoeidheid vaak al ver gevorderd. De melding is een laatste signaal, geen vroege waarschuwing.
Korte ritten en lage snelheden vallen buiten beeld
De meeste systemen worden pas actief boven een bepaalde snelheid en na een bepaalde rijduur. In de stad doen ze niets.
Koffie is geen oplossing
Het symbool is een pictogram, geen advies om door te rijden op cafeïne. Het enige wat vermoeidheid verhelpt is rust.
Drie oefenvragen
Klap open voor het antwoord en de uitleg.
Het koffiekopje verschijnt op je dashboard. Wat is het juiste antwoord volgens de rijprocedure?
- Stoppen en pauzeren bij de eerstvolgende veilige gelegenheid
- Het raam openzetten en doorrijden
- De melding wegklikken en de snelheid verlagen
- Doorrijden tot je bestemming, het is slechts een advies
Juiste antwoord: Stoppen en pauzeren bij de eerstvolgende veilige gelegenheid
Uitleg: Je reageert volgens de rijprocedure op waarschuwingen van rijhulpsystemen. Bij vermoeidheid is rust het enige dat werkt.
Waar baseert een standaard vermoeidheidsdetectie zijn waarschuwing op?
- Op je stuurgedrag en de rijduur
- Op je hartslag via het stuur
- Op de tijd die je slaapt volgens je telefoon
- Op het aantal keer dat je knippert
Juiste antwoord: Op je stuurgedrag en de rijduur
Uitleg: De meeste systemen leiden vermoeidheid af uit late, kleine stuurcorrecties en hoe lang je al onderweg bent. Ze meten je toestand niet direct.
Je hebt geen waarschuwing gekregen, maar je merkt zelf dat je moe wordt. Wat doe je?
- Stoppen en pauzeren; jouw eigen waarneming gaat voor
- Doorrijden, het systeem zou anders wel gewaarschuwd hebben
- De vermoeidheidsdetectie gevoeliger instellen
- De cruise control aanzetten zodat je minder hoeft te doen
Juiste antwoord: Stoppen en pauzeren; jouw eigen waarneming gaat voor
Uitleg: De bestuurder neemt de situatie zelf waar. Het uitblijven van een melding zegt niets over hoe uitgerust je bent.
Geschreven op basis van de officiële CBR Rijprocedure B. Dit zijn geen echte examenvragen.
Test of je de nieuwe vraagstijl aankunt
Drie quizzes van tien vragen over rijhulpsystemen, in de stijl waarop het CBR per 1 oktober toetst. Direct uitleg bij elk antwoord.
De systemen waar het over gaat
Adaptive cruise control (ACC)
Houdt snelheid én afstand tot je voorganger. Ziet stilstaand verkeer vaak slecht.
Rijstrookassistent (LKA)
Stuurt bij als je over de belijning gaat. Werkt niet zonder zichtbare strepen.
Automatische noodrem (AEB)
Remt zelf bij een dreigende botsing. Bedoeld als laatste redmiddel, niet als rijstijl.
Dodehoekdetectie (BSD)
Waarschuwt voor verkeer naast je. Vervangt de schouderblik niet.
Snelheidsassistent (ISA)
Leest borden en kaartdata. Kan de verkeerde limiet tonen bij wegwerkzaamheden.
Parkeerassistent en parkeerhulp
Stuurt of parkeert mee. Jij blijft verantwoordelijk voor wat er achter je gebeurt.
ABS en ESP
De oudste rijhulpsystemen. Houden je stuurbaar, maar verkorten je remweg niet altijd.