Onderdeel 3 van 5 van Milieubewust Rijden & Pech
Brandstofverbruik verlagen
Brandstofverbruik verlagen: route plannen, anticiperen, cruise control en een lichte, gesloten auto. Zo kies je op het CBR-examen het zuinigste antwoord.
Gratis proefexamen · geen account nodig
Je brandstofverbruik hangt vooral af van hoe je rijdt. Rustig rijden, ver vooruit kijken en geen onnodig gewicht of luchtweerstand schelen het meest. Zuinig rijden blijft altijd veilig rijden.
Hoe bereken je het brandstofverbruik van je auto?
Tank je auto vol en zet de dagteller op nul. Tank na een tijd weer vol. Je weet dan hoeveel liter er in ging en hoeveel kilometer je reed. Daarmee reken je je verbruik uit:
- Liter per 100 km = liters ÷ kilometers × 100
- 1 op … = kilometers ÷ liters
Een voorbeeld: je reed 650 km en tankte daarna 50 liter. Je verbruik is dan 50 ÷ 650 × 100 = 7,7 liter per 100 km. Dat is hetzelfde als 1 op 13, want 650 ÷ 50 = 13.
Ook wat je aanzet of meeneemt, kost extra brandstof:
| Beeld | Wat kost extra? |
|---|---|
![]() | Airco: kost van alles wat je aanzet de meeste energie. |
![]() | Achterruitverwarming: kost stroom en dus brandstof. Zet hem uit als de ruit weer helder is. |
![]() | Ramen of dak open: geeft extra luchtweerstand, vooral bij hoge snelheid. |
![]() | Extra lading en een dakkoffer: meer gewicht en meer luchtweerstand. |
Liter per 100 km omrekenen naar 1 op
Deel 100 door het aantal liter per 100 km. 5 liter per 100 km is dus 1 op 20. Andersom werkt het ook: deel 100 door het getal achter “1 op”. 1 op 16 is 6,25 liter per 100 km.
Hoeveel liter per 100 km is zuinig?
Dat hangt af van je auto. Hoe minder liter per 100 km, hoe zuiniger. 1 op 13 is 7,7 liter per 100 km en 1 op 20 is 5 liter per 100 km. Vergelijk je verbruik met wat de fabrikant voor jouw auto opgeeft. Die waarde komt uit een test. Het werkelijke verbruik op de weg is vaak hoger.
Zuinig rijden: hoe doe je dat?
Zuinig rijden is vooral: ver vooruit kijken en rustig rijden. Remmen en daarna weer optrekken kost de meeste brandstof. Hoe minder je dat doet, hoe zuiniger je rijdt.
- Houd ruim afstand en kijk verder dan je voorligger.
- Laat op tijd het gas los en rol uit. Hoe dat met je versnelling werkt, lees je bij toeren en schakelen.
- Schakel vroeg op en rijd met lage toeren.
- Rijd zo veel mogelijk met een gelijke snelheid.
- Plan je route vooraf, zodat je niet omrijdt.
- Sta je langer dan 1 minuut stil? Zet de motor uit.

Rijd niet zo langzaam dat je anderen hindert. Zuinig rijden is nooit belangrijker dan veilig rijden.
Zuinig rijden: snelweg of binnendoor?
Op het CBR-examen is de autosnelweg meestal de zuinigste keuze. Daar zijn geen rotondes en kruispunten, dus je rijdt constanter. Steeds remmen en optrekken kost veel brandstof.

In het echt telt ook de rest van de rit. Hoge snelheid geeft meer luchtweerstand, en omrijden kost extra kilometers. Vergelijk dus de hele rit. Stel je navigatie in voordat je wegrijdt.
Is cruise control zuiniger?
Vaak wel. Cruise control houdt je snelheid gelijk, en een gelijke snelheid is zuinig. Op het examen telt cruise control als iets wat brandstof bespaart. Een nadeel: rijden wordt makkelijker, waardoor je minder goed oplet. Blijf zelf kijken en klaar om te remmen. Hoe gewone en adaptieve cruise control werken, lees je bij adaptive cruise control.

Airco en brandstofverbruik: airco aan of raam open?
De airco kost extra brandstof. Op het examen is de airco het antwoord op de vraag wat de meeste energie kost. Gebruik hem dus alleen als het nodig is.

Ook de achterruitverwarming en andere elektrische dingen kosten energie. Zet ze uit als je ze niet meer nodig hebt. Een open raam of open dak geeft extra luchtweerstand, vooral bij hoge snelheid. Er is geen vaste regel of de airco of een open raam zuiniger is. Goed zicht gaat altijd voor: ontwasem je ruiten als dat nodig is.
Extra brandstofverbruik door een dakkoffer of fietsendrager
Een dakkoffer, dakdragers of een fietsendrager vangen wind. Die luchtweerstand kost brandstof. Extra gewicht kost ook brandstof, vooral bij optrekken en op hellingen. Haal ze eraf als je ze niet meer nodig hebt. Haal ook zware spullen die je niet nodig hebt uit de kofferbak.

Een zwaar beladen auto kan ook een langere stopafstand hebben. Houd daar rekening mee. De regels voor de drager zelf lees je bij fietsendrager.
Bandenspanning en brandstofverbruik
Bij een te lage bandenspanning is het brandstofverbruik hoger. Zachte banden rollen zwaarder en slijten sneller. Controleer de spanning daarom regelmatig. Hoe je dat doet en welke waarde je nodig hebt, lees je bij bandenspanning.

Goed onderhoud houdt je auto ook zuinig. Wat de lampjes op je dashboard betekenen, lees je bij dashboardlampjes.
Toeren en schakelen · Motor uitschakelen · Brandstofverbruik verlagen · Pech onderweg · Eerste hulp bij een ongeval
Oefenen zoals op het examen
Voorbeeldvragen zoals op het CBR-examen
Echte vragen uit de Theorio-app. Soortgelijke vragen kun je verwachten op je CBR-examen.
Vraag 1 van 6
Wanneer verbruik je meer brandstof?
Klik op het antwoord dat jij goed vindt.
Draagt het aanhouden van de juiste volgafstand bij aan een lager brandstofverbruik?
Klik op het antwoord dat jij goed vindt.
Waar verbruik je minder brandstof?
Klik op het antwoord dat jij goed vindt.
Is rijden met cruisecontrol milieuvriendelijker?
Klik op het antwoord dat jij goed vindt.
Welke van deze opties verbruikt de meeste energie?
Klik op het antwoord dat jij goed vindt.
Wat kan het brandstofverbruik aanmerkelijk verhogen?
Alle opties
- Lage bandenspanning
- Cruise control
- Airco
- Navigatiesysteem
Antwoorden en uitleg bij de voorbeeldvragen
Vraag 1: Wanneer verbruik je meer brandstof?
Juiste antwoord: Als je met wisselende snelheden rijdt
Door vaak te remmen en weer op te trekken, verbruik je meer energie en dus meer brandstof. 🔄 Verminder onnodig remmen en gassen.
Vraag 2: Draagt het aanhouden van de juiste volgafstand bij aan een lager brandstofverbruik?
Juiste antwoord: Ja
Door een ruime volgafstand te houden, hoef je minder vaak te remmen en gas te geven, waardoor je brandstof bespaart. 🚗 Houd afstand, bespaar brandstof.
Vraag 3: Waar verbruik je minder brandstof?
Juiste antwoord: Situatie B
In Situatie B (op de snelweg) rijd je constanter. Dit is zuiniger dan Situatie A (op een autoweg), waar je door rotondes en kruispunten steeds moet remmen en opnieuw optrekken. Dat optrekken kost de meeste brandstof. 🛣️
Vraag 4: Is rijden met cruisecontrol milieuvriendelijker?
Juiste antwoord: Ja
Met cruisecontrol handhaaf je een constante snelheid, wat leidt tot minder brandstofverbruik en dus minder uitstoot. 🌱 Efficiënter rijden.
Vraag 5: Welke van deze opties verbruikt de meeste energie?
Juiste antwoord: Air conditioning
Alles wat je auto moet verwarmen of koelen, zoals de airconditioning, kost veel energie. 💡 Extra energieverbruik. Cruisecontrol werkt juist gunstig voor je brandstofverbruik. Probeer daarnaast altijd met lage toeren te rijden, zodat de motor minder hard hoeft te werken.
Vraag 6: Wat kan het brandstofverbruik aanmerkelijk verhogen?
Juiste antwoord: Lage bandenspanning; Airco
Een lage bandenspanning zorgt voor meer weerstand en de airco vraagt veel energie van de motor. Deze zorgen beide voor een hoger verbruik. Cruise control helpt juist besparen en een navigatiesysteem zorgt voor minder onnodige kilometers ⛽.
FAQ
Veelgestelde vragen
Korte antwoorden op vragen die vaak terugkomen bij dit onderwerp.
Wat kost de meeste brandstof in de auto?
In het lesplaatje vraagt airco vooral extra energie ten opzichte van dimlicht, lage toeren en cruise control. Dat betekent niet dat airco altijd de grootste energieverbruiker van de hele auto is. Ook elektrische verwarming, open ramen op snelheid, extra gewicht en dragers kunnen het verbruik verhogen. Noodzakelijk zicht en een veilige temperatuur gaan voor besparen.
Is de snelweg zuiniger dan een N-weg?
Niet automatisch. Op een autosnelweg kun je vaak gelijkmatiger rijden doordat gelijkvloerse kruispunten en rotondes ontbreken. Maar hogere snelheid geeft meer luchtweerstand en een omweg kost extra kilometers. Vergelijk daarom afstand, snelheid en doorstroming van de hele rit.
Klaar om te oefenen?
Test je kennis van Milieubewust Rijden & Pech met 60 oefenvragen in de app.
Gratis proefexamen · geen account nodig
Je eerste quiz is gratis en zonder account. Daarna vanaf €34,99 voor 90 dagen toegang.




