Snelheid op de snelweg: maximale en minimale snelheid

Wat geldt op de autosnelweg?

Situatie	Maximum of handeling	Waarom?
Je rijdt op een autosnelweg zonder afwijkend bord	Maximaal 130 km/u	130 is de standaard voor een personenauto zonder aanhanger, tenzij een geldende beperking lager is.
Om 14.00 uur langs een bord 100 met onderbord 6-19h	100 km/u	Het bord 100 geldt op dit tijdstip.
Om 22.00 uur langs een bord 100 met onderbord 6-19h	130 km/u: het bord geldt alleen van 6 tot 19 uur	Dit bord 100 geldt uitsluitend van 06.00 tot 19.00 uur; controleer wel andere borden.
Het matrixbord boven je rijstrook geeft een lagere snelheid dan het vaste bord	De lagere snelheid op het matrixbord	Het matrixbord gaat voor als het lager is dan het vaste bord.
Je ziet het einde-teken op het matrixbord	Weer de snelheid van de vaste borden, of anders 130 km/u	Het einde-teken beëindigt de matrixaanduiding; overige beperkingen blijven gelden.
Je rijdt met een aanhanger	Maximaal 90 km/u	Voor een aanhanger tot en met 3500 kg toegestane maximummassa is de voertuiglimiet 90.
Je voegt in vanaf de invoegstrook	Snelheid aanpassen aan het verkeer op de doorgaande rijbaan	Je voegt veilig in met een snelheid passend bij het verkeer; 60 is alleen een voertuigtoelatingseis.

Is er een minimumsnelheid op de snelweg?

Nee, formeel is er geen minimumsnelheid op de snelweg. Geen regel zegt hoe hard je minimaal moet rijden. In de file mag je dus langzamer. Wel mag je de autosnelweg alleen op met een motorvoertuig dat minstens 60 km/u kan én mag rijden (RVV 1990 artikel 42). Een brommobiel, brommer of trekker mag er daarom niet op. Op de autoweg is die grens 50 km/u: zie snelheid op de autoweg.

Die 60 km/u is ook geen goede snelheid om in te voegen. Op de doorgaande rijbaan rijdt het verkeer veel harder. Maak dus eerst snelheid op de invoegstrook en voeg in als je ongeveer even hard rijdt. Een voorbeeld: rechts rijdt een vrachtwagen. Die mag op de snelweg maximaal 80 km/u. Voeg je vlak voor of achter hem in, dan rijd je dus ook ongeveer 80 km/u. Rem pas af als je op de uitvoegstrook rijdt. Meer bij invoegen en uitvoegen op de snelweg.

Rijd je langzamer dan de rest, houd dan rechts. De maximumsnelheid is geen snelheid die je altijd moet halen. Houd ook genoeg afstand: zie volgafstand.

130 km/u in theorie, 100 km/u tussen 06:00 en 19:00 uur in de praktijk

Volgens de wet mag je op de autosnelweg 130 km/u (RVV 1990 artikel 21). Toch staat er op veel snelwegen een bord 100 met een onderbord met tijden:

• Tussen 6.00 en 19.00 uur: maximaal 100 km/u.
• Voor 6.00 en na 19.00 uur: 130 km/u, tenzij een ander bord iets anders zegt.

De 100 km/u overdag is er om de uitstoot van schadelijke stoffen te verminderen. De wet is niet veranderd: het bord met de tijden maakt het verschil. Staat er geen bord, dan is het antwoord op het examen 130 km/u.

Hoe hard mag je na 19.00 uur op de snelweg?

Na 19.00 uur en voor 6.00 uur mag je op de snelweg 130 km/u, als er geen ander bord met een lagere snelheid staat. Staat er op het onderbord alleen 6-19h, zonder dagen, dan geldt het elke dag, ook in het weekend.

Waar mag je 130 rijden?

Alleen op de autosnelweg, en alleen als geen bord een lagere snelheid aangeeft. Op veel snelwegen is dat dus alleen 's avonds en 's nachts. Op een autoweg mag je nooit 130: daar is 100 km/u het maximum.

Verkeersborden en matrixborden op de snelweg

Borden gaan voor op de 130 km/u van de wet. Deze kom je op de autosnelweg het vaakst tegen:

• Rond bord met een rode rand (A1): het getal is je maximumsnelheid, vaak met een onderbord met tijden zoals 6-19h.
• Snelheid op een matrixbord (A3): een verplichte maximumsnelheid voor jouw rijstrook, geen advies. Staat er boven jouw rijstrook een lagere snelheid dan op het bord langs de weg, dan gaat het matrixbord voor, bijvoorbeeld bij file of werkzaamheden. Staat langs de weg een lagere snelheid dan op het matrixbord, dan geldt de laagste.
• Einde-teken op het matrixbord (F9): zie je boven je rijstrook de grijze cirkel met een schuine streep, dan houdt die matrixsnelheid op. Vanaf daar tellen de vaste borden weer; staat er geen bord, dan geldt de snelheid van de autosnelweg zelf.

Een voorbeeld: het is 's nachts en je mag 130 km/u. Een matrixbord verlaagt de snelheid tijdelijk naar 90 km/u. Zie je daarna het einde-teken, dan mag je weer 130 km/u.

Bij werkzaamheden staat vaak een tijdelijk bord met een lagere snelheid; hoe dat werkt, lees je bij snelheidsborden. Wat een rood kruis of een schuine pijl op een matrixbord betekent, staat bij matrixborden. Rijd je met een aanhanger, dan is 90 km/u je grens: zie maximumsnelheid met een aanhanger.

Herkennen dat je op een autosnelweg rijdt

Een autosnelweg is een weg voor snel verkeer zonder kruispunten met verkeerslichten. Je herkent hem aan het blauwe bord met een dubbele rijbaan en een viaduct erboven (bord G1). Het bord lijkt een beetje op een racebaan. Zo onthoud je dat je hier het hardst mag.

Snelwegen hebben A-nummers, zoals A2 of A4. Die staan op de hectometerbordjes langs de weg, om de 100 meter.

• A = autosnelweg (bijvoorbeeld A4, A2).
• N = niet-autosnelweg (bijvoorbeeld N11, N207). Daar geldt een andere maximumsnelheid.

Het hectometerbordje geeft ook je precieze plek. Bij A16 Re 52,8 rijd je op de A16, op de rechterrijbaan (Re), bij kilometer 52,8. Handig bij pech: je kunt precies doorgeven waar je staat.

Einde autosnelweg: hoe hard mag je dan?

Het einde van de autosnelweg zie je aan hetzelfde blauwe bord met een rode streep erdoor. Daarna mag je niet automatisch 80. Je kunt op een autoweg (100), een gewone weg buiten de bebouwde kom (80) of binnen de bebouwde kom (50) komen. Kijk dus opnieuw naar de borden.

CBR-valkuilen over snelheden op de snelweg

❌ Fout: meteen 130 km/u kiezen als je "autosnelweg" ziet.
✅ Goed: kijk eerst naar de borden, het matrixbord en het tijdstip. Staat er niets anders, dan is het 130 km/u.

❌ Fout: denken dat je op de snelweg altijd maar 100 km/u mag.
✅ Goed: alleen een bord met een onderbord met tijden, zoals 6-19h, maakt er binnen die tijden 100 km/u van.

❌ Fout: de snelheid van het vaste bord blijven rijden als het matrixbord lager is.
✅ Goed: staat het matrixbord lager dan het vaste bord, dan rijd je de snelheid van het matrixbord.

❌ Fout: na het einde-teken op het matrixbord de laatste matrixsnelheid blijven rijden.
✅ Goed: het einde-teken stopt die snelheid. Je volgt weer de vaste borden.

❌ Fout: de grens van 60 km/u zien als een goede snelheid om in te voegen.
✅ Goed: bij het invoegen pas je je snelheid aan het verkeer op de doorgaande rijbaan aan.

❌ Fout: met een aanhanger 100 of 130 km/u rijden omdat het bord dat toestaat.
✅ Goed: met een aanhanger is 90 km/u je grens, wat het bord ook zegt.