Alle verkeersborden en hun betekenis: dé belangrijkste op een rij

Verkeersborden vormen een vast onderdeel van het CBR theorie-examen: er worden maar liefst 98 verschillende examenvragen over gesteld. In dit overzicht vind je de belangrijkste verkeersborden en hun betekenis, per categorie gerangschikt — mét het officiële RVV-pictogram bij elk bord.

De 4 categorieën verkeersborden

Nederland kent, volgens het RVV 1990, vier hoofdcategorieën verkeersborden. Zodra je weet in welke categorie een bord valt, kun je de betekenis vaak al grotendeels afleiden: verbodsborden (rond, rode rand) vertellen wat je ergens niet mag doen, gebodsborden (rond, blauw) vertellen wat je ergens wel verplicht moet doen, waarschuwingsborden (driehoek, rode rand) waarschuwen je voor gevaar of een bijzondere situatie, en voorrangsborden & aanduidingsborden regelen wie voorrang heeft of geven overige informatie, zoals parkeren en bewegwijzering.

1. Verbodsborden

Verbodsborden zijn ronde borden met een rode rand. Ze geven aan wat op die plek verboden is, bijvoorbeeld voor bepaalde voertuigtypes, afmetingen of gewichten.

Bord	Code	Betekenis
	C7a	Gesloten voor bepaalde voertuigen en autobussen, bijvoorbeeld vanwege een milieu-/emissiezone.
	C17	Gesloten voor voertuigen en samenstellen (met lading) langer dan op het bord aangegeven, bijvoorbeeld 10 meter.
	C20	Gesloten voor voertuigen met een hogere aslast dan op het bord aangegeven, bijvoorbeeld 4,8 ton.
	C6	Gesloten voor motorvoertuigen op meer dan twee wielen.
	F7	Keerverbod — je mag hier niet keren.
	C7b	Gesloten voor autobussen en vrachtauto's.
	C16	Gesloten voor voetgangers.
	C19	Gesloten voor voertuigen die, met lading, hoger zijn dan op het bord aangegeven, bijvoorbeeld 3,1 meter.
	F5	Verbod voor bestuurders om door te gaan bij nadering van verkeer uit tegengestelde richting — vaak bij smalle wegen of bruggen.
	C14	Gesloten voor fietsen en gehandicaptenvoertuigen zonder motor.
	C18	Gesloten voor voertuigen die, met lading, breder zijn dan op het bord aangegeven, bijvoorbeeld 2,3 meter.
	C10	Gesloten voor motorvoertuigen met aanhangwagen.
	F1	Verbod voor motorvoertuigen om elkaar onderling in te halen.
	C15	Gesloten voor fietsen, bromfietsen en gehandicaptenvoertuigen.
	C8	Gesloten voor landbouw- en bosbouwtrekkers, motorrijtuigen met beperkte snelheid en mobiele machines.
	F10	Stop — op het bord zelf kan staan door wie of waarom je precies moet stoppen.
	C1	Gesloten in beide richtingen voor voertuigen, ruiters en geleiders van rij- of trekdieren of vee.
	C9	Gesloten voor ruiters, vee, wagens, (brom)fietsen en diverse langzame voertuigen.
	C21	Gesloten voor voertuigen waarvan de massa of som van aslasten hoger is dan op het bord aangegeven, bijvoorbeeld 5,4 ton.
	C11	Gesloten voor motorfietsen.
	F3	Verbod voor vrachtauto's om motorvoertuigen in te halen.
	C22	Gesloten voor voertuigen met bepaalde gevaarlijke stoffen.
	C12	Gesloten voor alle motorvoertuigen.
	A1	Maximumsnelheid, bijvoorbeeld 50 km/h.
	C13	Gesloten voor brom- en snorfietsen en gehandicaptenvoertuigen met werkende motor.
	C7	Gesloten voor vrachtauto's.

2. Gebodsborden & verplichte rijrichting

Gebodsborden zijn rond en blauw. In tegenstelling tot verbodsborden vertellen ze je juist wat je wél moet doen — denk aan een verplichte rijrichting of een verplicht fiets- of voetpad.

Bord	Code	Betekenis
	D1	Rotonde, verplichte rijrichting.
	D2	Gebod voor alle bestuurders om het bord voorbij te gaan aan de zijde die de pijl aangeeft.
	D3	Bord mag aan beide zijden worden voorbijgegaan.
	D4	Verplichte rijrichting rechtdoor.
	D5	Verplichte rijrichting naar rechts (of links).
	D6	Volg één van de op het bord aangegeven rijrichtingen.
	D7	Verplicht volgen van één van de aangegeven richtingen, bijvoorbeeld linksaf of rechtsaf.
	G9	Ruiterpad — alleen voor ruiters te paard.
	G12a	Fiets-/bromfietspad — voor fietsers en brom-/snorfietsers.
	G7	Voetpad — alleen voor voetgangers.
	F15	Rijbaan of -strook uitsluitend bestemd voor trams.
	G11	Verplicht fietspad — fietsers moeten hier rijden.
	F13	Rijbaan of -strook uitsluitend bestemd voor lijnbussen.
	F17	Rijbaan of -strook uitsluitend bestemd voor lijnbussen en trams.
	F21	Rijbaan of -strook uitsluitend bestemd voor vrachtauto's.

3. Waarschuwingsborden

Waarschuwingsborden zijn driehoekig met een rode rand. Ze bereiden je voor op gevaar verderop, zoals een gladde weg, wild of een spoorwegovergang.

Bord	Code	Betekenis
	J11	Spoorwegovergang zonder slagbomen.
	J10	Spoorwegovergang met slagbomen.
	J38	Verkeersdrempel.
	J35	Slecht zicht door sneeuw, regen of mist.
	J8	Gevaarlijk kruispunt.
	J1	Slecht wegdek.
	J39	Waarschuwing voor een elektrische in- en uitschuifbare paal in de rijbaan (poller).
	J37	Algemene gevaarwaarschuwing — de aard van het gevaar staat op een onderbord.
	J36	IJzel of sneeuw.
	J33	File.
	J34	Er heeft een ongeval plaatsgevonden.
	J32	Verkeerslichten verderop.
	J31	Zijwind.
	J30	Laagvliegende vliegtuigen.
	J29	Tegenliggers.
	J28	Vee op de weg.
	J27	Groot wild.
	J21	Spelende/overstekende kinderen.
	J23	Voetgangers.
	J24	Fietsers en bromfietsers.
	J26	Kade of rivieroever.
	J20	Slipgevaar / glad wegdek.
	J25	Losliggende stenen.
	J19	Rijbaanversmalling links.
	J15	Beweegbare brug.
	J2	Bocht naar rechts.
	J4	S-bocht(en), eerst naar rechts.
	J5	S-bocht(en), eerst naar links.
	J16	Werk in uitvoering / wegwerkzaamheden.
	J3	Bocht naar links.
	J18	Rijbaanversmalling rechts.
	B5	Voorrang van zijweg rechts.
	B4	Voorrang van zijweg links.
	J7	Gevaarlijke daling, bijvoorbeeld 10%.
	J6	Steile helling, bijvoorbeeld 10%.
	J22	Voetgangersoversteekplaats / zebrapad.
	J14	Tram(kruising).
	J9	Rotonde verderop.
	J17	Rijbaanversmalling (algemeen).

4. Voorrangsborden

Voorrangsborden geven aan wie op een kruispunt voorrang heeft of moet verlenen. Deze borden zijn extra belangrijk: verkeersborden gaan namelijk altijd vóór de normale voorrangsregels.

Bord	Code	Betekenis
	B1	Voorrangsweg — jij zit op een voorrangsweg en krijgt voorrang van andere bestuurders.
	B2	Einde voorrangsweg — jij krijgt vanaf hier geen voorrang meer van andere bestuurders.
	B7	Stop; verleen voorrang aan bestuurders op de kruisende weg.
	B6	Voorrangskruispunt (haaientanden) — je moet voorrang verlenen aan bestuurders op de kruisende weg.
	B4	Waarschuwingsbord voorrangskruispunt met zijweg links — kondigt een voorrangskruispunt verderop aan.

Let op: een bord met haaientanden of een stopbord betekent altijd dat je moet stoppen of voorrang verlenen — ongeacht of het kruispunt er verder "gelijkwaardig" uitziet.

5. Onderborden

Onderborden hangen onder een ander bord en maken de betekenis daarvan preciezer: voor wie het geldt, vanaf waar, of hoelang. Onderborden zijn tekstborden zonder eigen pictogram, dus hieronder alleen de uitleg.

• Uitgezonderd fietsers en snorfietsers — het bord erboven geldt niet voor hen.
• Verboden in te rijden, behalve voor (uitgezonderd) fietsers en snorfietsers.
• Alleen voor vrachtwagens — het bord erboven geldt uitsluitend voor vrachtwagens.
• Verplichte rijrichting naar rechts, alléén voor vrachtwagens.
• Geldig over 500 meter — het bovenstaande bord is pas geldig ná 500 meter, dus niet direct.
• Verboden in te rijden, over 500 meter.
• Geldig vanaf nu, voor 500 meter lang — het bovenstaande bord geldt direct en blijft dat 500 meter lang.
• Verboden stil te staan, vanaf hier voor 500 meter lang.
• Geldig bij nat wegdek — bijvoorbeeld een verplichte maximumsnelheid van 50 km/h als het wegdek nat is.

6. Spoorwegborden

Spoorwegborden waarschuwen je stapsgewijs voor een naderende spoorwegovergang.

Bord	Code	Betekenis
–	–	Afstand tot het spoor: drie opeenvolgende afstandsborden op 80 m, 160 m en 240 m tellen de afstand af.
	J12	Spoorwegovergang met 1 spoor.
	J13	Spoorwegovergang met minimaal 2 sporen.

7. Wegversmalling: wie heeft voorrang?

Bij een wegversmalling kom je meestal één van twee borden tegen. Het verschil zit in de vorm: een rond bord betekent dat jíj voorrang hebt, een vierkant (rechthoekig) bord betekent dat jij voorrang moet géven.

• Rondbord — de rode pijl geeft altijd voorrang. Is die pijl niet die van jou? Dan geef jij voorrang aan de zwarte pijl (jezelf).
• Vierkantbord — hetzelfde principe, maar dan moet jij voorrang geven aan je tegenligger.

8. Parkeerverbod & stilstaanverbod

Deze borden lijken op elkaar, maar het verschil is examen-relevant: bij een parkeerverbod mag je nog even laden, lossen of iemand laten in-/uitstappen. Bij een stilstaanverbod mag dat allemaal niet — gewoon doorrijden.

Bord	Code	Betekenis
	–	Parkeerverbod.
	–	Verbod stil te staan.
	–	Parkeergelegenheid alleen bestemd voor vergunninghouders.

9. Eenrichtingsweg & verplichte rijrichting

Een eenrichtingsweg wordt met verschillende borden aangegeven. Al het verkeer rijdt hier in dezelfde richting; vanuit een afslag ben je verplicht de pijl op het bord te volgen. Op een eenrichtingsweg kun je dus geen tegenliggers verwachten. Bij een verplichte rijrichting geldt iets anders: je moet weliswaar de aangegeven richting volgen, maar hier kun je wél tegenliggers tegenkomen.

Bord	Code	Betekenis
	C3	Eenrichtingsweg.
	D4	Verplichte rijrichting rechtdoor.

10. Overige lastige borden

Deze borden zorgen vaak voor verwarring op het examen, omdat ze op elkaar lijken of weinig voorkomen in het dagelijks verkeer.

Bord	Code	Betekenis
	L21	Uitwijkplaats links van de weg.
	L20	Uitwijkplaats rechts van de weg.
	L3	Bushalte / tramhalte.
	L14	Vluchthaven.
	–	Gehandicaptenparkeerplaats.
	L6	Splitsing van de snelweg.
	G1	Snelweg (begin).
	G5	Woonerf.
	K14	Route voor het vervoer van bepaalde gevaarlijke stoffen.
	F4	Einde inhaalverbod voor vrachtauto's om motorvoertuigen in te halen.
	F2	Einde verbod voor motorvoertuigen om elkaar onderling in te halen.
–	–	Spitsstrook, afslag naar een N-weg, afslag richting een plaatsnaam op de snelweg en Park & Rest zijn vooral bewegwijzerings- en wegvakspecifieke aanduidingen zonder los RVV-pictogram — herken ze aan de context op de snelweg.

Bronnen

• CBR — Theorie-examen auto
• RVV 1990 — Reglement verkeersregels en verkeerstekens (wetten.overheid.nl)